Białystok - Łomża - Suwałki

Polski Związek Działkowców

Okręgowy Zarząd Podlaski

Wiosenna uprawa gleby na działkach - 22.03.2018

 

 Do podstawowych celów wiosennej uprawy gleby na działkach zalicza się:
1. Ograniczenie strat wody pozimowej poprzez zatrzymanie jej w glebie;
2. Przyśpieszenie nagrzewania się gleby;
3. Przygotowanie gleby do siewu lub sadzenia roślin oraz zapewnienie im warunków do dobrego kiełkowania i następnie optymalnego wzrostu;
Wieloletnie obserwacje poczynione na terenie ogrodów działkowych wskazują, że znaczna część działkowców popełnia szereg błędów podczas wiosennego przygotowania gleby do siewu lub do wysadzania roślin. Do najczęstszych z nich należą:

  1. Brak lub zbyt późne wiosenne przerwanie parowania wody z gleby. Działkowiec czeka aż pozimowe grzbiety przeschną bardzo mocno (czasami do maja – przy uprawie ogórków, pomidorów i innych ciepłolubnych), a gleba po jej dotknięciu bardzo mocno pyli się. Następują wtedy duże straty wody, którą w niedługim okresie czasu trzeba będzie dostarczyć roślinom. Ponadto podczas  przygotowania gleby do siewu lub sadzenia rozsad, następuje niszczenie struktury gruzełkowatej gleby.
  2. Zbędne wiosenne przekopywanie gleb lekkich, głęboko przesuszające glebę. Ponadto przy jej osiadaniu, odbywającego się często już po wysiewie roślin, uszkodzeniu ulegają korzenie młodych siewek;
  3. Wapnowanie gleb późną jesienią – już po jej przekopaniu lub nawet wiosną. Powoduje to umieszczenie całej dawki wapna tylko w wierzchniej warstwie gleby powodując często jej przewapnowanie oraz brak pozytywnych zmian w I-szym roku po wapnowaniu w warstwach głębszych, do których wapno nie dotrze. W tej sytuacji przez cały okres wegetacji główna masa korzeni nadal znajdować się będzie w glebie zakwaszonej. Przy dużych dawkach wapna, zastosowanych tylko do warstwy wierzchniej,  może dojść do zmniejszenia siły kiełkowania wysianych nasion. 

Dlatego zaleca się:

  1. wapnować powinniśmy tylko gleby kwaśne (przewapnowanie skutkuje negatywnie przez szereg lat i jest gorsze dla kondycji roślin i dla jakości uzyskiwanych plonów niż lekkie, niewielkie zakwaszenie gleby). Poprawny termin zabiegu: przed jesiennym przekopaniem gleby lub w II połowie lata - przed kopaniem pod uprawę poplonu.
  2. zachowanie jak największej ilości wody pozimowej osiąga się poprzez przerwanie jej podsiąkania z warstw głębszych oraz ograniczenie do minimum parowania z warstwy wierzchniej, a to z kolei przyśpiesza jej ogrzewanie się. 

Jest to szczególnie ważne na glebach lekkich oraz dla roślin bardzo wcześnie wysiewanych lub wysadzanych, najczęściej pod osłony w polu. W tym celu w okresie przejaśniania (przesuszania) się grzbietów gleby (wtedy gdy gleba już nie maże się) należy ją jak najszybciej wyrównać na płasko za pomocą odwróconej części roboczej grabi. Tym zabiegiem co najmniej 2-3 krotnie zmniejszymy powierzchnię parowania wody;
wiosenne przekopywanie gleb lekkich nie jest wskazane, ponieważ następuje przesuszenie gleby i tym samym utrudnione wschody roślin oraz konieczność szybszego podlewania roślin i zbędne zużycie wody, która w ogrodach działkowych znacząco podnosi koszty;
na glebach zwięzłych – ciężkich – zabieg ten należy wykonać nieco później z powodu ich powolniejszego - późniejszego osuszania się. Ponadto na tych glebach może zachodzić potrzeba zastosowania narzędzi głębiej wzruszających bardziej zbijającą się glebę: kultywatora lub motyki i po ich zastosowaniu również należy wyrównujemy powierzchnię gleby;
Wiosenne przekopywanie gleby, często stosowane na działkach:

  1. Nie jest zalecane na glebach lekkich – powoduje ich przesuszanie;
  2. Dopuszczalne na glebach lżejszych tylko przy wiosennym stosowaniu obornika. Termin przekopania – nie krócej niż 2 - 3 tygodnie przed planowanym siewem lub sadzeniem roślin. Wynika on z konieczności naturalnego osiadania gleby, tak by nie następowało rozrywanie się korzeni roślin przez osiadającą glebę. Jednak zabiegi te w sytuacjach typowych należy wykonywać jesienią;
  3. Na glebach zwięzłych, ciężkich – gliniastych, często zbitych podczas zimy - wiosenne przekopywanie gleby może okazać się potrzebne.

Przygotowanie gleby do siewu lub sadzenia roślin: celem jest zabezpieczenie ukształtowania zagonów, wyrównanie gleby, zagęszczenie warstwy wierzchniej, spowodowanie by składała się ona z niewielkich bryłek o wielkości od 0,5 do maksymalnie 1cm. 
Pod rośliny wczesnego siewu (groch, bób, marchew i pietruszka na zbiór wczesny, cebula) – czas na uprawę jest bardzo krótki. Nasiona lub cebule tych roślin kiełkują przy niskiej tmp. i po wschodach znoszą przymrozki. Dla tych roślin ponownie grabimy glebę „na krzyż” lub po przekątnej grządki, wysiewamy nasiona i delikatnie ugniatamy glebę (należy ugniatać ją tylko w wysianych rzędach) w celu lepszego podsiąkania wody w zasięg kiełkujących nasion. Uzyskamy wtedy lepsze, szybsze i gęściejsze wschody roślin;
Pod rośliny późniejszego siewu lub pod wysadzane rozsady (ogórki, papryka i pomidory w gruncie, marchew i pietruszka na zbiór jesienny, fasola, kukurydza cukrowa, buraki ćwikłowe itd.), gleba jest zazwyczaj w gorszym stanie: bardziej zbita, jeśli gliniasta to bardziej zaskorupi się, czasami już zachwaszczona. W takiej sytuacji należy glebę spulchnić głębiej np. kultywatorem, usunąć ewentualne chwasty i wyrównać grabiami. Głębokość spulchnienia należy uzależnić od  głębokości korzenienia się roślin. Pod rośliny głęboko korzeniące się, mające palowy system korzenia, takie jak marchew, pietruszka lub buraki spulchnienie gleby powinno być głębsze, gdyż w przeciwnym przypadku może dochodzić do deformacji (rozgałęziania się) korzeni spichrzowych tych roślin.

 

 

Jan Grabowski                     

Instruktor Krajowy PZD

w Białymstoku                     

 


 

20 kwietnia 2018

Powrót na stronę główną

kom. 577 761 183

             85 732 22 58

podlaski@pzd.pl www.pzdpodlaski.pl

Polski Związek Działkowców        ul. Ciołkowskiego 2/5      
Okręgowy  Zarząd   Podlaski          15-245   Białystok      

UWAGA - wjazd na parking od ul. Mickiewicza